Ochrona przeciwpożarowa konstrukcji drewnianych – rozwiązania Promat

Drewno jest piękne, ale palne. W pożarze powstaje warstwa zwęglona, która zmniejsza przekrój nośny elementów i przyspiesza utratę nośności. Dlatego w projektach z belkami, słupami i stropami z drewna warto dobrać certyfikowany system ochronny. Poniżej omawiamy metody (PROMADUR®, PROMAXON® Typ A, PROMASPRAY®), metodykę obliczeń zwęglania oraz trzy gotowe rozwiązania katalogowe: 462.10, 160.30 i 160.40.

Dlaczego drewno wymaga ochrony?

W pożarze drewno zwęgla się w tempie ok. 0,7–0,9 mm/min (w zależności od gatunku i warunków). Warstwa zwęglona izoluje rdzeń, ale efektywny przekrój nośny się zmniejsza – spada sztywność i nośność. Zabezpieczenie ogniowe (powłoki pęczniejące, obudowy płytowe, natryski) pozwala utrzymać klasy R30–R120 (a przy rozwiązaniach płytowych nawet wyżej), co ma kluczowe znaczenie dla ewakuacji i działań ratowniczych.

Głębokość zwęglania i metodyka obliczeń

Założenia obliczeniowe (schemat):

• Tempo zwęglania β_n (typowo 0,7–0,9 mm/min) × czas pożaru t → głębokość zwęglania a_char.
• Efektywny przekrój = przekrój początkowy – strefa zwęglona (na odpowiednich krawędziach/stronach ogrzewanych).
• Sprawdzenie nośności elementu (N, M, V) po redukcji przekroju.

Przykład: belka 200×200 mm, t=60 min, β_n=0,7 → a_char=42 mm. Efektywny przekrój zbliża się do ~116×116 mm (pomijając zaokrąglenia), co oznacza znaczący spadek nośności. System ochronny (np. PROMADUR® lub obudowa płytowa) spowalnia nagrzewanie i wzrost zwęglania, umożliwiając osiągnięcie wymaganej klasy R.

Uwaga: Finalne wartości β_n, grubości powłok/okładzin oraz klasy R należy dobierać z tabel klasyfikacyjnych Producenta i dokumentacji systemowych dla konkretnej geometrii i ekspozycji elementu.

Metody ochrony konstrukcji drewnianych

PROMADUR® – powłoka pęczniejąca (transparentna)

• Reaktywna; w pożarze tworzy izolacyjną warstwę spienioną.
• Zachowuje rysunek drewna – idealna do elementów eksponowanych.
• Zakres do R120 (wg klasyfikacji systemowych).
• W sklepie: PROMADUR® – farba ogniochronna do drewna
• Warstwa nawierzchniowa: PROMADUR® Top Coat – zwiększa odporność na wilgoć i ścieranie.

Obudowy płytowe PROMAXON® Typ A

• Płyta krzemianowo-wapniowa – mechaniczna bariera ogniowa; wysokie klasy odporności EI.
• Optymalne do stropów/dachów, gdy drewno nie musi pozostać widoczne.
• W sklepie: PROMAXON® Typ A – płyta ogniochronna EI30–EI120

Natryski PROMASPRAY®

• Ekonomiczne przy dużych powierzchniach (stropy, dachy, belkowanie).
• PROMASPRAY® P300 – zaprawa ogniochronna (natrysk)

Rozwiązania katalogowe (z miejscem na grafikę)

Rozwiązanie 462.10 – słupy i belki drewniane z powłoką PROMADUR® Problem: elementy nośne eksponowane we wnętrzach muszą zachować wygląd naturalnego drewna, a jednocześnie spełnić klasę R. Rozwiązanie: systemowa powłoka pęczniejąca PROMADUR® (dawka wg tabel producenta), zapewniająca klasy do R120 przy zachowaniu estetyki. Detale i zalecenia wykonawcze: właściwe przygotowanie podłoża (wilgotność ≤12%, odpylenie, odtłuszczenie), aplikacja warstw zgodnie z kartą techniczną; w strefach użytkowych stosuj PROMADUR® Top Coat. PROMADUR® – farba ogniochronna
Rozwiązanie 160.30 – PROMADUR® + Top Coat dla stref o wyższym zużyciu Problem: korytarze, wejścia, sale sportowe – ryzyko ścierania i zawilgocenia powłoki. Rozwiązanie: PROMADUR® z warstwą nawierzchniową Top Coat, poprawiającą odporność na wilgoć i uszkodzenia mechaniczne, przy zachowaniu klasy R120 (zgodnie z klasyfikacją systemową). Detale: kontroluj zużycie produktu (g/m²), czas schnięcia międzywarstwowego i warunki aplikacji; dopuszczalny natrysk hydrodynamiczny dla dużych powierzchni. PROMADUR® – farba ogniochronna PROMADUR® Top Coat
Rozwiązanie 160.40 – stropy i dachy drewniane (PROMADUR® / płyty PROMAXON® Typ A) Problem: szybkie przenoszenie ognia między kondygnacjami przez elementy stropowe/dachowe. Rozwiązanie: aplikacja PROMADUR® na belkowanie i deskowanie; gdy wymagane – obudowy płytowe PROMAXON® Typ A od spodu dla podniesienia klasy odporności do R60–R120 (lub więcej – w zależności od układu i klasyfikacji). Detale: szczelne domknięcia styków, kontrola dylatacji i przejść instalacyjnych materiałami systemowymi (masy/zaprawy), zgodnie z katalogiem. PROMASPRAY® P300 – ochrona natryskowa (alternatywa w dużych kubaturach) PROMAXON® Typ A – płyta ogniochronna

Przygotowanie drewna i aplikacja PROMADUR®

Przygotowanie podłoża

• Wilgotność drewna ≤ 12%; elementy suche i stabilne.
• Powierzchnia czysta: bez kurzu, tłuszczu, wycieków żywicy; zalecane delikatne szlifowanie i odpylenie.

Sposoby aplikacji

• Pędzel / wałek – detale, mniejsze powierzchnie; łatwa kontrola zużycia (g/m²).
• Natrysk hydrodynamiczny – duże powierzchnie; równomierna warstwa i krótszy czas robót.

Warunki robocze

• Temperatura otoczenia i podłoża: +5 do +35 °C.
• Unikaj przeciągów i ostrego nasłonecznienia podczas aplikacji/schnięcia.
• Stosuj zalecaną dawkę całkowitą (g/m²) i odstępy międzywarstwowe z karty technicznej.

Najczęstsze błędy i jak ich uniknąć

• Za wysoka wilgotność elementów → gorsza przyczepność, ryzyko odspojeń.
• Zbyt mała dawka produktu → brak wymaganej klasy R (kontroluj g/m² i DFT, jeśli dotyczy).
• Brak Top Coat w strefach użytkowych → przyspieszone uszkodzenia mechaniczne i zabrudzenia.
• Niedokładne przygotowanie podłoża → złuszczanie, miejscowe przegrzania.
• Brak domknięcia detali (spoiny, przejścia, dylatacje) → lokalne osłabienia układu.

Podsumowanie i kontakt

Dobór ochrony ogniowej dla drewna to kompromis między klasą R, estetyką i warunkami eksploatacji. PROMADUR® zapewnia transparentną ochronę nawet do R120; płyty PROMAXON® Typ A oraz natryski PROMASPRAY® rozszerzają możliwości techniczne dla stropów i dachów.

Produkty: PROMADUR® – farba ogniochronna do drewna, PROMADUR® Top Coat, PROMAXON® Typ A – płyta ogniochronna, PROMASPRAY® P300.

Masz pytania lub potrzebujesz pomocy w doborze? Napisz do nas – z przyjemnością doradzimy system pod Twoje wymagania i prześlemy właściwe tabele doboru.

Źródła i materiały:
1) Artykuł ekspercki: Promat – Ochrona przeciwpożarowa nośnych konstrukcji drewnianych
2) Katalog techniczny 2025: Promat – Stropy i dachy (PDF)
3) Karta techniczna PROMADUR®: PDF
4) Karta techniczna PROMADUR® Top Coat: PDF
5) Broszura PROMADUR® (2024-11-19): PDF